Naar kaart van dit gebied    

Er is in Nederland een stukje grond dat nergens bij hoort. Iemand zou er een vrijstaat kunnen uitroepen, omdat noch de Nederlandse of een andere overheid er rechten over doet gelden. Het wordt wel een klein landje: slechts zo'n 1,18 hectare.
Het ligt ergens in de weilanden bij de legpuzzel van Baarle Hertog/Nassau in Brabant. Bij de besprekingen tussen Nederland en België, die op 26 april 1974 bekrachtigd werden met de ondertekening van het verdrag tot definitieve grensvaststelling in het stadhuis van Turnhout, bleken deze drie percelen over het hoofd gezien te zijn. Op zich is dat geen wonder als je je bedenkt dat het grondgebied van Baarle een lappendeken is van rechthebbenden. In tegenstelling tot wat menigeen denkt is hier geen duidelijk afgebakend Belgisch gebied te vinden, maar gaat het om allemaal losse percelen; 5732 om precies te zijn. En daarvan is allemaal afzonderlijk de nationaliteit vastgesteld, met uitzondering van drie dus.
De basis van alles vormt Baarle, dat een dorp is. Baarle Hertog is Belgisch en is 748 hectare groot en bestaat uit kerkdorp Zondereigen en 21 enclaves, die omringd worden door Nederlands gebied. Baarle Nassau is Nelderland en omvat 7638 hectare met 7 enclaves.
Een plaquette op het stadhuis probeert orde te scheppen in de roerige geschiedenis van de plaats, die al genoemd werd door de Romeinen die er in 54 voor Christus binnentrokken. De daadwerkelijke naam Baarle kwam voor het eerst voor in de akte waarin gravin Hilsondis op 1 juni 992 haar bezittingen vermaakte aan de abdij van Thorn. Daarna  is er nog veel gekissebis over de streek, maar in 1404 verwerft Engelbert I van Nassau de kerkelijkheid van Breda, waardoor Baarle behoort tot het persoonlijk domein van de stichter van de Nederlandse staat: Willem van Nassau (Willem de Zwijger). Vandaar Baarle Nassau. In 1648, bij de Vrede van Munster, viel een deel toe aan de Hertog van de Baronie van Turnhout van de Zuidelijke Nederlanden. Vandaar Baarle Hertog. In 1843 werd in het Traktaat van Maastricht de grens tussen Nederland en België vastgesteld en toen bleek dat tussen de grenspalen 214 en 215 over een lengte van vijftig kilometer geen grens te trekken was. In plaats daarvan werd een grensovereenkomst gemaakt, waarvan hedentendage de gevolgen nog merkbaar zijn. Zo kan in de Belgische delen bijvoorbeeld ongestraft het hele jaar door vuurwerk verkocht worden. Verder zijn er uiteraard de Vlaamse frieten en echte Belgische bonbons. "Baarle-Nassau-Hertog" is een historisch, geografisch en staatkundig unicum. Het is daardoor het merkwaardigste dorp van Europa en van de hele wereld, maar ook het enige dorp waar twee nationaliteiten en wetgevingen volkomen met elkaar zijn verstrengeld", concludeert het informatiepaneel op het stadhuis.

 Wasmuseum 

Behalve het speuren naar de eerder genoemde uiterlijke verschillen heeft Baarle Hertog sinds vier jaar nog een attractie, die met name het katholieke volksdeel zal aanspreken. Op initiatief van burgemeester Fons Cornelissen is de kaarsencollectie van de in 1997 op 67-jarige leeftijd overleden Leeuwarder kunstenaar Frits Spies naar deze plaats overgebracht. Het zijn manshoge kaarsen, waarop de Fries allerlei bijbelse taferelen heeft aangebracht. Niet alleen de vormgeving, maar ook de gebruikte kleurtechniek is heel kunstig.
'Spies experimenteerde met kleuren', vertelt Cornelissen met onvervalst Vlaams accent over zijn vriend. 'Blauw maakte hij met bosbessensap, maar ook door petroleum door de was te mengen. Dat stak hij dan aan. Wat na de knal aan het plafond kleefde was prachtig blauw. Hij kreeg er alleen wel problemen met de brandweer mee, die tot drie keer toe moest uitrukken om zijn huis te redden". Spies was aanvankelijk kapper, werkte daarna op de vliegbasis Leeuwarden, maar werd door een ongeval arbeidsongeschikt. Hij bestede daarna zijn uren aan zijn kaarsenkunst, die nu al door 70.000 bezoekers bekeken is. Veel kaarsen, waaraan hij maanden of zelfs jaren (zoals zijn versie van het Laatste Avondmaal) werkte, schonk hij aan de kerk. Mede daardoor en zijn ijver om de gehele "Bijbel in Bijenwas" te vatten werd hij in 1990 pauselijk onderscheiden.




<Net alsof je de grens overgaat...>

Grensborden ipv plaatsnaamborden

<Vuurwerk>

In Baarle is het hele jaar vuurwerk te koop.

<Straatje>

Een typisch Belgisch straatje

<Grenspaal>

Midden in Baarle, een grenspaal

<Kerk van Baarle>

De Kerk van Baarle

<Kaarskunst>

Kunst van bijenwas

<Avondmaal>

Het laatste avondmaal, foto is groot te klikken.

 

Vorige Start Omhoog Volgende