Etappe: Volendam - Almere Buiten
Naar een kaart van dit gebied
‘Met klinkende munt betalen’, ‘Hij is steenrijk’ en ‘Dat is
peperduur’. De gezegden vliegen je om de oren bij een bezoek aan het
Muider slot. Al zijn de schoolvakanties voorbij, het is toch druk in dit
volmaakt onderhouden kasteel. De bezoekers staan dicht op elkaar gepropt
in het kamertje waar de oorspronkelijke bewoner, Floris V, zijn laatste
levensdagen sleet. Als de gids zegt dat mogelijk de geest van de in 1296
vermoorde kasteelheer hier nog rondwaart en er daarom sindsdien niemand
meer wilde slapen in deze kamer gaat er een hoorbare huivering door de
groep.
Floris V was bepaald geen populair figuur in zijn tijd. Hij had een
stevige ketting over de nabijgelegen Vecht gespannen om zo voor elk
passerend schip tol te heffen. Met name de edelen in Utrecht hadden daar
nogal de pest over in, maar omdat Floris te machtig en goed bewapend was
verzonnen ze een list. Ze nodigden hem uit voor een valkenjacht. Toen hij
daar zonder soldaten kwam namen ze hem gevangen en sloten hem op in het
eerder genoemde kamertje in zijn eigen kasteel. De boeren van de
omliggende gronden kregen daar echter lucht van en rukten op naar het
kasteel. Voordat ze hem konden ontzetten stootte een zekere Gerard van
Velzen de gevangene een zwaard door het hart. De boeren pakten de
moordenaar, stopten hem in een ton met spijkers en rolden hem zo door de
straten. ‘Een heel gebruikelijk straf in die tijd’, zegt de gids
luchtigjes.
Een bekende bewoner die later het Muiderslot betrok was Pieter
Corneliszoon Hooft, officieel rechter, maar in de praktijk meer dichter en
toneelschrijver. Hij liet nogal wat veranderen aan het kasteel, zoals de
ontvangstruimte, die hoge muren kreeg. ‘In die tijd waren stenen duur en
daarmee kon hij laten zien dat hij in goede doen was. Steenrijk,
kortom’, vertelt de gids. Hetzelfde doel diende het schaaltje peper dat
in dezelfde ruimte stond. ‘Peper was toen moeilijk te krijgen en de geur
kwam de bezoekers direct tegemoet, die zo onder de indruk moesten
komen’.
De rondleiding voert door de wapenkamer, waar vroeger de ridders
verbleven. Aan de wapens en de verdediging daar tegen is een ontwikkeling
van eeuwen te zien. Dat je als ridder een goede conditie moest hebben
bleek wel uit de wapenuitrusting: over de kleding ging een maliënkolder,
een soort hemd van ijzeren ringen, en daarna een harnas. Een extra last
van maar liefst dertig kilo. De gids: ‘Dat leek een ideale bescherming,
maar de tegenstander had al snel door dat het de kunst was om iemand uit
balans te brengen. Lag een ridder eenmaal op de grond dan was hij
verloren, dan werd het vizier namelijk opengeschoven en stak men een
zwaard door het hoofd’. Kortom, het was weer een middagje gezellig
griezelen in Muiden.
Pampus
Vlakbij het kasteel is de afmeerplaats voor de boot naar het eilandje
Pampus. Een plek die ook alles met strijd en oorlog te maken heeft, al is
er nooit gevochten. Met tachtig mensen, het maximale aantal passagiers dat
is toegestaan, gaat het in twintig minuten naar de betonnen puist in het
IJmeer voor Amsterdam.
Het kunstmatige eiland werd ruim een eeuw geleden aangelegd in een
ondiepte in de Zuiderzee, als onderdeel van een ring van 42 vestingwerken
die de stad tegen vijandelijke aanvallen zou moeten beschermen. De aanleg
van het eiland, 204 bij 125 meter, resulteerde in een berg zand van tien
meter hoog, die verstevigd werd met 4000 heipalen. Zonder de militaire
uitrusting kostte dat het in die tijd gigantische bedrag van 800.000
gulden. Het fort moest zichzelf kunnen redden in benarde tijden en kreeg
dus een eigen stroom- en watervoorziening. Alleen tijdens de Eerste
Wereldoorlog zijn er 230 soldaten gelegerd geweest, maar daarna is het
nooit meer gebruikt. De twee gigantische Krupp-kanonnen zijn er door de
Duitse bezetter in de Tweede Wereldoorlog met grof geweld uitgesloopt,
evenals al het overige ijzer dat er te vinden was. En al het hout is door
de Amsterdammers in de Hongerwinter weggehaald, zodat ze zich een beetje
warm konden stoken. In die uitgeklede staat is de vesting, die pas
sinds 1991 voor het publiek geopend is en alleen bewoond wordt door een beheerderpaar,
nu nog.
Het is een hele aparte ervaring om door de enorme gangen van dit desolate
gebouw te dwalen. Kinderen kunnen door de tachtig vertrekken van het fort
een speurtocht maken. En voor bedrijven bestaat de mogelijkheid hier
exclusieve feesten te houden.
Genoeg oorlogsmateriaal voor vandaag. Het is mooi nazomer-weer. Wachtend
op de boot om ons terug te brengen besluiten we maar eens óp Pampus te
gaan liggen.
Aanbevolen links:
http://www.pampus.nl/
http://www.muiderslot.nl/
Na twee uur wordt je weer opgehaald van Pampus,
dat op de achtergrond nog te zien is. Foto is groot te klikken.
Bij terugkeer zie je het Muiderslot mooi liggen.
