|
|
|
| Naar een kaartje
van dit gebied
De zee, vriend en vijand. In geen provincie geldt dat meer dan in Zeeland, dat niet voor niets zo heet. Vandaag gaat de reis langs de Oosterscheldekering, Domburg en Westkappelle. Iedere buitenlander raakt onder de indruk van een autotocht over de stormvloedkering: één van de grootste bouwwerken ter wereld. Dit in 1986 pas voltooide project kostte 5,5 miljard gulden. Halverwege is de Neeltje Jans te vinden. Van oorsprong een werkeiland, maar neigt nu meer en meer naar een pretpark. Er is de expositie over de Deltawerken, waardoor de totale lengte aan zeewerende dijken in Nederland met 700 kilometer bekort kon worden, maar pas sinds kort is er ook een waterspeelplaats voor kinderen. Andere -meer toeristische onderdelen - zijn de opvang van dolfijnen en het gebruik van één van de pijlers van de kering als klimzuil. Onder leiding van instructeurs is het daardoor mogelijk om in het vlakke Zeeland te leren bergbeklimmen! Via internet biedt het deltaproject zelfs "culinaire arrangementen" aan. In de Neeltje Jans is sinds november (2000) de expositie ‘De Ramp "53’ te zien, samengesteld door vormgever Tom van den Haspel, die zich heeft laten inspireren door het boek ‘De ramp, een reconstructie’, van schrijver Cees Slager. Alle aspecten van de watersnood, waarbij in 1953 ruim 1800 mensen om het leven kwamen, komen aan bod. Zo werd er al in 1937 gesproken over de afsluiting van de zeemondingen, maar werd vanwege de omvang besloten klein te beginnen. En vanwege de zorgelijke toestand van de tuinbouw op Voorne, dat kampte met een gebrek aan zoet water, werd besloten eerst maar het Brielse Gat en Botlek af te sluiten. Ondanks de lage ligging zijn delen van Zeeland al sinds lange tijd bewoond geweest. In de derde eeuw na Christus hebben de Romeinen nabij Domburg een nederzetting gehad. Daar en op de Colijnsplaat in de Oosterschelde zijn altaren van de godin Nehalennia gevonden. Nehalennia was een voorspoeds- en moedergodin. Door afslag van de duinen bij Domburg werden in 1647 resten gevonden van de tempel, maar de 40 altaren en beelden die hier tevoorschijn kwamen gingen in 1848 verloren bij een brand. In 1970 werden in de Oosterschelde meer dan honderd Nehalennia-altaren en beelden boven water gehaald. Deze zijn te zien in musea in Leiden, Brussel en Middelburg. Door de vruchtbaarheid van de bodem ontwikkelde zich in dit deel van Nederland al vroeg intensieve landbouw. Daardoor ontstonden welvarende dorpen en had vrijwel ieder eiland een stad met marktfunctie. Bovendien was de visserij, vooral de haringvangst, een bloeiend bedrijf. En in de dertiende eeuw ontstond internationaal handelsverkeer, zodat Veere bijvoorbeeld de zogenoemde ‘stapelplaats’ kon worden voor Schotse wol en Middelburg voor Franse wijnen. Van alle provincies heeft Zeeland de vorige eeuw het meest te lijden gehad onder het oorlogsgeweld. Dat begon al toen Engelse vliegtuigen in de Eerste Wereldoorlog per ongeluk bommen lieten vallen op Zierikzee. En in de Tweede Wereldoorlog is er hevig gevochten om de haven van Vlissingen, die vanuit strategisch oogpunt belangrijk was. Op 10 mei 1940 kwamen er Engelse en Franse detachementen naar Walcheren om de Nederlandse troepen te steunen in de strijd tegen de Duitse aanvallen. De nazi’s voerden verschillende bombardementen uit en noodzaakten de troepen zich op 18 mei te capituleren. Vervolgens voerden de geallieerden tijdens de oorlogsjaren weer bombardementen op de Duitse stellingen aan de Scheldemond uit. In oktober 1944 werd daardoor de zeewering bij Westkapelle vernietigd, waardoor Walcheren onder water liep. Op deze plaats kwamen op 1 november van dat jaar het bevrijdingsleger aan wal, waardoor op 9 november de Duitsers verdreven waren uit dit deel van Zeeland. |
Westkapelle kreeg in 1223 stadsrechten, maar kwam
door gestadig landverlies
Op de dijk bij Westkapelle die in oktober 1944 gebombardeerd werd en waarmee de bevrijding van Walcheren werd ingezet staat nu nog als gedenkteken een geallieerde tank. (foto is groot te klikken)
Nabij de Neeltje Jans (onder ook)
|
